poniedziałek, 1 czerwca 2020

Zagadki na myślenie dla każdego

Lubisz ćwiczyć umysł? Bardzo słusznie! To dobry sposób, żeby zachować intelektualną sprawność do późnego wieku. A jakie masz sposoby na tego typu ćwiczenia? 

Jedną z metod jest uczenie się nowych rzeczy, rozwijanie dodatkowych umiejętności, w tym takich, które wykraczają poza naszą strefę komfortu. Inną ciągłe trenowanie pamięci, chociażby poprzez próbę zapamiętania dziesięciu nowych słówek w obcym języku, ciągu matematycznego czy szczegółów wyglądu mijanej osoby. Świetnie działają też przekrojowe quizy wiedzy ogólnej, stanowiące dodatkowo motywację do pracy nad własną wszechstronnością i stymulujące otwartość i chłonność umysłu.


I wreszcie są też zagadki na myślenie, te łatwiejsze i te trudniejsze – starcie z nimi to gwarancja solidnego intelektualnego ćwiczenia. Rodzajów zagadek jest sporo, niektóre wymagają zastosowania żelaznej logiki, inne odnoszą się do matematycznych wyliczeń, prawdopodobieństwa czy ustalenia niewiadomej. Są też jednak zagadki bardziej specyficzne – słowne, językowe, abstrakcyjne, wymagające wyjścia poza schemat i poszukania nietypowych rozwiązań. Ważne, żeby stopniować sobie trudność, czyli ani nie zaczynać zbyt szybko od tych najbardziej wymagających, ani też nie poprzestawać zawsze na tych najbardziej banalnych – w pierwszym wypadku można się szybko zniechęcić, a w drugim trudno mówić o efektywnym ćwiczeniu.

środa, 20 maja 2020

Quizy wiedzy. Rozwijaj swój umysł


Czy to nie przyjemne, mierzyć się z własnymi ograniczeniami, stawiać przed sobą wyzwania i pokonywać coraz wyżej zawieszoną poprzeczkę? To potrafi dać zastrzyk pozytywnej energii do działania na cały dzień.

O co konkretnie chodzi? Oczywiście o quizy wiedzy. Dla wielu osób to ulubiona metoda sprawdzania się i rozwijania swojej orientacji w świecie. Szczególnie dużo radości daje stuprocentowe zaliczenie quizu, co do którego wiadomo, że niewielka procentowo garstka ludzi jest w stanie go prawidłowo rozwiązać. Czasami pewne znaczenie ma też element szczęścia, ponieważ nie oszukujmy się – nie każda dziedzina jest nam jednakowo bliska i nie da się być asem absolutnie we wszystkim. 


Nie mówiąc już o tym, że zdarzają się po prostu blokady i chwile zapomnienia, a potem wyrzucamy sobie bezsensowne zaznaczenie błędnej odpowiedzi, skoro przecież znaliśmy tę prawidłową. Quizy wiedzy mają ten niewątpliwy walor, że stanowią też źródło… wiedzy właśnie. Po prostu można się z nich czegoś ciekawego czy wręcz zaskakującego dowiedzieć. Tak czy siak to cenny trening umysłowy, po który warto sięgać regularnie, zwłaszcza kiedy czujemy, że nasz mózg odrobinę się rozleniwił i nadszedł czas na rozruszanie szarych komórek.

niedziela, 10 maja 2020

Milionerzy - poradziłbyś sobie w teleturnieju?


Pewnie wielu z nas doświadczyło czegoś podobnego: oglądamy teleturniej i odpowiadamy na każde pytanie, zżymając się na uczestników, którzy nie są w stanie wskazać prawidłowej odpowiedzi.

Czy jednak naprawdę byłoby tak różowo, gdybyśmy faktycznie zasiedli przed kamerami i mieli mierzyć się ze sprawdzianem wiedzy w świetle reflektorów? Pod presją pośpiechu i stresu zdarza się przecież zapomnieć nawet o oczywistych rzeczach. Zupełnie inaczej wygląda to ze spokojnej perspektywy własnego domu, gdzie czujemy się pewnie i bezpiecznie. Ponadto prawda jest też taka, że nikt nie może być specjalistą w dokładnie każdej dziedzinie. 


W teleturnieju Milionerzy pytania mogą dotyczyć wielu różnych gałęzi wiedzy. Część z nich jest ściśle naukowa, wymaga bardzo konkretnej orientacji w danej dziedzinie, czy to ścisłej, czy humanistycznej. Część natomiast zahacza bardziej o kwestie związane z naszym życiem codziennym, o tak zwaną wiedzę życiową: sprawy urzędowe, domowe, wychowawcze, kulinarne. Czasami pojawia się konieczność wyjaśnienia słowa wprost ze słownika wyrazów obcych, a czasami dokończenia bardzo popularnego przysłowia. Poziom i różnorodność sprawiają, że nigdy na sto procent nie da się stwierdzić, czy za każdym razem doszlibyśmy do miliona...

piątek, 1 maja 2020

Motywy literackie: przygotowanie do matury


Motywy literackie to temat istniejący na lekcjach języka polskiego od zawsze. Zmienia się może sposób dokładnego ujmowania tematu, ale same motywy pozostają niezmienne.

Głównym celem takiego układania programu z języka polskiego jest zaszczepienie w uczniach umiejętności analizy, porównywania tekstu i myślenia wielokierunkowego. Jak dowodzi każdy oparty o motywy literackietest, jeden motywy może być ujęty na wiele różnych sposobów. Przykładowo: motyw matki. 

W literaturze spotkamy i te oddane, gotowe poświęcić wszystko dla dobra swojego dziecka, i te zdeterminowane, żądne władzy, dążące do zrealizowania prywatnych ambicji za pośrednictwem swoich latorośli, i te chłodne uczuciowo albo obojętne, i wreszcie te okrutne, traktujące swoje dzieci jak zło konieczne. Umiejętność wychwytywania kształtu motywu w lekturze i porównywania go z innymi książkami to ważny element ćwiczenia umysłu i wyrabiania zmysłu krytycznego. Pozwala również wyjść poza klasyczne stereotypy i spojrzeć na świat z szerszej perspektywy, co na pewno przyda się również w dorosłym życiu.

piątek, 20 marca 2020

Familiada - czy odgadniesz najpopularniejszą odpowiedź?


Pierwszy odcinek Familiady został wyemitowany w 1994 roku – aż trudno uwierzyć, że już minęło tyle lat, bo przecież prowadzony przez Karola Strasburgera teleturniej wciąż regularnie gości w domach polskich telewidzów.

Formuła programu jest dosyć prosta, oparta na formacie amerykańskim, gdzie teleturniej nosi nazwę Family Feud. Zadaniem drużyn, na czele których stoi „głowa rodziny” jest wytypowanie odpowiedzi, które padały na dane pytanie najczęściej wśród ankietowanych. Familiada gra zatem przede wszystkim typowymi skojarzeniami, czasami jednak nie są one wcale tak oczywiste, jak mogłoby się wydawać. 


Wymagają specyficznego rodzaju myślenia, przestawienia się z trybu „szczegółowego” na „ogólny”, próby utożsamienia się z innymi odpowiadającymi, odejścia od przesadnego kombinowania. Jeśli dodać do tego presję stresu, nic dziwnego, że niektóre padające w Familiadzie dziwne odpowiedzi stały się wręcz legendarne i zainspirowały liczne internetowe memy, nie mówiąc już o tym, że sam teleturniej jest chętnie wykorzystywany jako baza scenariusza w licznych scenkach kabaretowych. A już na pewno kultowe są dowcipy, opowiadane tradycyjnie przez prowadzącego – Karola Strasburgera.

wtorek, 10 marca 2020

Zagadki na rozgrzewkę umysłu


Ćwiczenie umysłu za pośrednictwem zagadek to bardzo miłe intelektualne wyzwanie, od którego można się wręcz uzależnić. Jest to jednak uzależnienie z gatunku pozytywnych, nie trzeba zatem z nim przesadnie walczyć!

Nie od razu Kraków zbudowano, więc pierwsze zmagania z zagadkami, zwłaszcza tymi o wyższym stopniu trudności, mogą spowodować pewien zawrót głowy. Nawet nie wiadomo, od czego zacząć, a odpowiedź wydaje się niemożliwa do odgadnięcia. Jak wszystko inne, to po prostu kwestia praktyki i ukierunkowania myślenia na właściwe tory. Zagadki mają również tę miłą cechę, że różnią się nie tylko poziomem zaawansowania, ale też rodzajem. 


Ci, którzy mają umysł bardziej ścisły, odnajdą się w łamigłówkach matematycznych czy logicznych. Humaniści docenią wszelkiego typu zagadki słowne. Z kolei wyobraźnia wizualna to pierwszy klucz do sukcesu w zagadkach przestrzennych. Oczywiście zawsze warto wyjść, przynajmniej co jakiś czas, poza swoją strefę komfortu i spróbować zmierzyć się z inną dziedziną. Dzięki temu zagadki przynoszą również przyjemne poczucie rozwoju intelektualnego i pokonania własnych słabości, co jest bardzo odświeżające i motywujące.

niedziela, 1 marca 2020

"Chłopcy z Placu Broni" i ich autor, Ferenc Molnar


Ferenc Molnar jest uważany za jednego z najważniejszych przedstawicieli tzw. mieszczańskiego nurtu, który wykształcił się w węgierskiej literaturze w pierwszej połowie XX wieku.

Chociaż największą sławę przyniosła mu książka Chłopcy z Placu Broni – test wiedzy dotyczącej jego twórczości, gdyby ktoś chciał takowy opracować, musiałby obejmować znacznie większy dorobek. Przede wszystkim Molnar był bardzo płodnym dramaturgiem, spod jego pióra wyszło ponad czterdzieści utworów teatralnych. Pisywał również eseje, humoreski, opowiadania. 


W swoich dziełach chętnie podejmował temat patriotyzmu, poświęcenia i przyjaźni, czego pełny wyraz widzimy właśnie w przetłumaczonych na kilkadziesiąt języków Chłopcach z Placu Broni
Tam jeden z najważniejszych bohaterów, Nemeczek, w imię takich wartości oddaje życie. Prywatnie Molnar cenił sobie natomiast wszelkie przyjemności życia, otwarcie nazywał się hedonistą. Chętnie spędzał czas w kawiarniach i restauracjach, uwodził piękne kobiety, dyskutował do białego rana. Współcześni mu odbiorcy i krytycy uważali go za kosmopolitę i wykształconego intelektualistę o wyrafinowanym poczuciu humoru!